مطلبى فرموده است : استعمال لواط در جايى كه دخول نباشد ، مجاز است . « الظاهر أنّ إطلاق اللواط على غيره من التفخيذ أو الفعل بين الإليتين من المجاز » . « 1 » از ايشان بر مجازيّت دليل مىطلبيم . تنها دليلى كه مىتوان ذكر كرد ، استيناس است ؛ همان‌گونه كه در باب زنا مىگفتيم : تا ايلاج محقّق نشود ، زنا نيست ؛ در باب لواط نيز بگوييم تا زمانى كه دخول نكرده ، حقيقت لواط محقّق نمىگردد . اگر دليل همين مقدار باشد ، در نقدش مىگوييم : چه دليلى بر مشابهت زنا با لواط داريد ؟ همان فقهايى كه در باب زنا ايلاج را مطرح كرده‌اند ، در باب لواط نيز به عدم فرق بين ايقاب و غير آن تصريح دارند . علاوه بر اين كه روايات وارد شده ، بر اعمّيت دلالت دارد ؛ مانند روايت سكونى : « اللواط ما دون الدبر والدبر هو الكفر » . « 2 » اگر بخواهيم بر عبارت امام عليه السلام جمود كنيم ، بايد بگوييم : لواط انحصار به مادون دُبر دارد ؛ ليكن از نظر فقهى نمىتوانيم فرض دخول را از تحت عنوان لواط خارج كنيم ؛ بلكه بايد گفت : لواط معمولى كه از جمله محرّمات بوده و حدّ هم دارد ، بلكه از محرّماتِ متوسّط يا بالاتر است ، به « مادون دُبر » محقّق مىگردد ؛ و اگر مسأله‌ى ايقاب در كار بود ، هم‌مرز كفر مىشود . محمّد بن الحسن بإسناده عن سهل بن زياد ، عن بكر بن صالح ، عن محمّد بن سنان ، عن حذيفة بن منصور ، قال : سألت أبا عبداللَّه عليه السلام عن اللّواط فقال : ما بين الفخذين ، وسألته عن الّذي يوقب ، فقال : ذاك الكفر بما « لما » أنزل اللَّه على نبيّه صلى الله عليه و آله . « 3 » فقه الحديث : حذيفه از امام صادق عليه السلام درباره‌ى لواط پرسيد ، حضرت فرمود : بين دو ران است . سؤال كرد : اگر دخولى در كار باشد ، امام عليه السلام فرمود : اين كفر است به آن‌چه كه بر پيامبر نازل شده است . در اين روايت ، ماهيّت لواط به مادون دُبر تعريف شده است ، و بر ايقاب عنوان لواط

--> ( 1 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 376 . ( 2 ) . وسائل الشيعة ، ج 14 ، ص 257 ، باب 20 از ابواب نكاح محرم ، ح 2 . ( 3 ) . همان ، ح 3 .